«Κόκκινο» έχει χτυπήσει η ένταση μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν στον Περσικό Κόλπο, με επίδικο τη διασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοϊας στα Στενά του Ορμούζ, στη «σκιά» της επιχείρησης «Ελευθερία» που προανήγγειλε ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ. 

Σε ένα θολό διπλωματικό τοπίο Ουάσινγκτον και Τεχεράνη παραμένουν με το δάχτυλο στη σκανδάλη, την ώρα που στην περιοχή συγκεντρώνεται τεράστια δύναμη πυρός, φέρνοντας ολοένα και πιο κοντά το ενδεχόμενο επανέναρξης των πολεμικών συγκρούσεων.

Το μεσημέρι της Δευτέρας δύο πύραυλοι έπληξαν πλοίο του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ κοντά στο νησί Τζασκ «αφού αγνόησε τις προειδοποιήσεις» του Σώματος των Φρουρών της Επανάστασης (IRGC) να σταματήσει, σύμφωνα με το ημιεπίσημο πρακτορείο ειδήσεων Fars του Ιράν, γεγονός ωστόσο που διαψεύσθηκε λίγο αργότερα από την Αμερικανική κυβέρνηση

Σύμφωνα με τον ιστότοπο Axios, o Αμερικανός πρόεδρος επιθυμούσε να άρει το αδιέξοδο της κατάστασης «ούτε συμφωνία, ούτε πόλεμος» στο Ιράν, με την επιχείρηση που διέταξε ώστε να αλλάξει αυτή τη δυναμική να οδηγεί δυνητικά ξανά σε πόλεμο.

«Ο πρόεδρος θέλει δράση. Δεν θέλει να μένει με σταυρωμένα χέρια. Θέλει να ασκηθεί πίεση. Θέλει να επιτευχθεί συμφωνία», δήλωσε ανώτερος αξιωματούχος των ΗΠΑ στο Axios.

Την Πέμπτη το βράδυ υποβλήθηκε στον Τραμπ ένα σχέδιο για την αποστολή πολεμικών πλοίων μέσω των Στενών του Ορμούζ, με σκοπό να ανοίξει με τη βία. Την τελευταία στιγμή, ωστόσο, φέρεται να επέλεξε μια πιο επιφυλακτική προσέγγιση, τουλάχιστον αρχικά.

Το σκεπτικό της «Επιχείρησης Ελευθερία»

Από τη Δευτέρα, το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ θα βοηθά τα εμπορικά πλοία υπό αμερικανική σημαία και άλλα εμπορικά πλοία να διασχίζουν τα Στενά, παρέχοντάς τους συμβουλές για τον τρόπο αποφυγής των ναρκών και παραμένοντας σε ετοιμότητα να παρέμβει, σε περίπτωση που το Ιράν επιτεθεί.

Αμερικανοί αξιωματούχοι αναφέρουν ότι δεν υπάρχει προς το παρόν σχέδιο για πλήρη ναυτική συνοδεία.

Μια πηγή κοντά στον πρόεδρο Τραμπ χαρακτήρισε αυτό το γεγονός ως «την αρχή μιας διαδικασίας που θα μπορούσε να οδηγήσει σε αντιπαράθεση με τους Ιρανούς».

Η «ανθρωπιστική» αποστολή για την απελευθέρωση των πλοίων που έχουν ακινητοποιηθεί στα Στενά σημαίνει ότι «αν οι Ιρανοί κάνουν κάτι, θα είναι αυτοί οι κακοί και εμείς θα έχουμε τη νομιμοποίηση να δράσουμε», υποστήριξε η πηγή.

Ο διοικητής της CENTCOM, ναύαρχος Μπραντ Κούπερ, παρουσίασε στον Τραμπ την Πέμπτη ένα πιο φιλόδοξο σχέδιο για τη διέλευση πλοίων του Πολεμικού Ναυτικού από το στενό.

Με το δάχτυλο στη σκανδάλη οι δυνάμεις των ΗΠΑ

Ένας Αμερικανός αξιωματούχος που έχει γνώση του σχεδίου δήλωσε ότι οι ΗΠΑ θα εξουδετέρωναν τυχόν πυραύλους ή ταχύπλοα σκάφη που θα εκτόξευαν οι Ιρανοί ως αντίδραση και θα επέστρεφαν στον πόλεμο με πλήρη ισχύ, εάν το Ιράν προχωρούσε σε κλιμάκωση επιτιθέμενο σε χώρες του Κόλπου.

Η τρέχουσα εκδοχή ενέχει μικρότερο κίνδυνο άμεσης κλιμάκωσης, ωστόσο θα μπορούσε επίσης να διατηρήσει σε μεγάλο βαθμό την υφιστάμενη αδιέξοδη κατάσταση.

Σε κάθε περίπτωση, η αντίδραση του Ιράν θα καθορίσει την πορεία της «Επιχείρησης Ελευθερία».

Ο νέος χάρτης του Ιράν

Το Ιράν επιτέθηκε σε πλοία που προσπαθούσαν να περάσουν από τα Στενά σχεδόν καθημερινά την περασμένη εβδομάδα.

Ο Εμπραχίμ Αζίζι, πρόεδρος της Επιτροπής Εθνικής Ασφάλειας του ιρανικού κοινοβουλίου, απείλησε με αντίποινα για την κίνηση του Τραμπ στο X.

«ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΣΗ. Οποιαδήποτε αμερικανική παρέμβαση στο νέο ναυτιλιακό καθεστώς του Στενού του Ορμούζ θα θεωρηθεί παραβίαση της εκεχειρίας. Το Στενό του Ορμούζ και ο Περσικός Κόλπος δεν θα διοικούνται από τις παραληρητικές αναρτήσεις του Τραμπ!», έγραψε.

Παράλληλα, έναν νέο χάρτη της περιοχής των Στενών του Ορμούζ που τελεί υπό τον έλεγχό του έδωσε στη δημοσιότητα σήμερα, Δευτέρα (04/05) το Πολεμικό Ναυτικό των Φρουρών της Επανάστασης του Ιράν, σύμφωνα με κρατικά Μέσα Ενημέρωσης της Ισλαμικής Δημοκρατίας.

Η περιοχή ξεκινά δυτικά με μία γραμμή μεταξύ του απώτατου δυτικού άκρου του νησιού Κεσμ του Ιράν μέχρι το εμιράτο Ουμ αλ Καουάιν των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων.

Ανατολικά, η περιοχή σταματά σε μια γραμμή ανάμεσα στο Όρος Μομπάρακ (Kooh Mobarak - Kουχ Μομπάρακ) του Ιράν και το Εμιράτο της Φουτζάιρα των ΗΑΕ.

Αδιέξοδο...

Την ίδια ώρα, οι απεσταλμένοι του Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ και Στιβ Γουίτκοφ, εξακολουθούν να ανταλλάσσουν προσχέδια με τον υπουργό Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγκί.

«Γίνονται συζητήσεις. Υπάρχουν προτάσεις. Δεν μας αρέσουν οι δικές τους. Δεν τους αρέσουν οι δικές μας. Ακόμα δεν γνωρίζουμε την κατάσταση του [ανώτατου ηγέτη]. Και μεταφέρουν μηνύματα με το χέρι σε σπηλιές ή όπου κι αν κρύβεται αυτός ή όποιος άλλος. Αυτό επιβραδύνει τη διαδικασία», δήλωσε ένας ανώτερος αξιωματούχος των ΗΠΑ.

Ο Γουίτκοφ, σύμφωνα με τον ιστότοπο Axios, συμβουλεύει τον Τραμπ να συνεχίσει τις διαπραγματεύσεις και παρουσιάζει μια αισιόδοξη εκτίμηση σχετικά με τις πιθανότητες επίτευξης συμφωνίας, αλλά άλλοι ανώτεροι αξιωματούχοι είναι πολύ πιο απαισιόδοξοι, σύμφωνα με αρκετούς αξιωματούχους των ΗΠΑ.

«Είτε θα δούμε σύντομα τα πραγματικά περιγράμματα μιας εφικτής συμφωνίας, είτε θα τους βομβαρδίσει μέχρι τελικής πτώσης», δήλωσε ο ανώτερος αξιωματούχος.

Με αντιτορπιλικά, πάνω από 100 αεροσκάφη και θαλάσσια drone η καθοδήγηση των πλοίων

Αντιτορπιλικά με κατευθυνόμενα βλήματα, περισσότερα από 100 αεροσκάφη, μη επανδρωμένες πλατφόρμες πολλαπλών τομέων και περίπου 15.000 στρατιωτικούς θα περιλαμβάνει το αμερικανικό σχέδιο για την καθοδήγηση πλοίων μέσω των Στενών του Ορμούζ, σύμφωνα με την Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ (CENTCOM).

Τα πολεμικά πλοία της κλάσης Arleigh Burke αποτελούν τη ραχοκοκαλιά του αμερικανικού στόλου και, σύμφωνα με το CNNi, στις 24 Απριλίου οι ΗΠΑ διέθεταν 12 αντιτορπιλικά στη Μέση Ανατολή.

Ορισμένα από αυτά έχουν χρησιμοποιηθεί για την επιβολή του αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών, αλλά οι εν λόγω επιχειρήσεις έχουν διεξαχθεί έξω από τα Στενά, στην Αραβική Θάλασσα.

Από την έναρξη του πολέμου, η CENTCOM έχει δημοσιοποιήσει μόνο την είσοδο δύο αντιτορπιλικών στα Στενό, προκειμένου να προετοιμάσουν το έδαφος για επιχειρήσεις ναρκοθεσίας.

Τα αντιτορπιλικά αποτελούν επίσης την κύρια αεροπορική άμυνα για τις ομάδες κρούσης αεροπλανοφόρων, οπότε δεν είναι πιθανό όλα αυτά τα πολεμικά πλοία στην περιοχή να χρησιμοποιηθούν για αποστολές στα Στενά.

Οι αναλυτές δεν αναμένουν ότι τα αντιτορπιλικά θα συνοδεύουν νηοπομπές εμπορικών πλοίων κατά τη διέλευσή τους από το στενό.

Οι ΗΠΑ διατηρούν στην περιοχή μια σειρά αεροσκαφών που βασίζονται σε αεροπλανοφόρα και σε χερσαίες βάσεις.

Οπλισμένα ελικόπτερα θα μπορούσαν να πετούν πάνω από τα πλοία που διέρχονται από τα Στενά, προκειμένου να εξουδετερώσουν τυχόν μικρά σκάφη που θα επιχειρούσαν να εμποδίσουν τη διέλευση.

Τα μαχητικά A-10 της Πολεμικής Αεροπορίας των ΗΠΑ θα μπορούσαν επίσης να χρησιμοποιηθούν για να χτυπήσουν στόχους στη θάλασσα ή πυραυλικές συστοιχίες στην ξηρά.

Αυτές θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν εναέρια και θαλάσσια drones που θα μπορούσαν να κινούνται μαζί με τα πλοία μέσω του στενού ή να βρίσκονται στην περιοχή γύρω από αυτό για να αντιδρούν σε τυχόν απειλές κατά εμπορικών πλοίων. Τα drones θα μπορούσαν να είναι οπλισμένα ή απλώς για παρατήρηση ή αναγνώριση, ανάλογα με την πλατφόρμα και τη διαμόρφωσή της.

Παρ' ότι ο συγκεκριμένος αριθμός φαντάζει ως μεγάλη δέσμευση στρατευμάτων, οι περισσότεροι πιθανότατα θα έχουν υποστηρικτικούς ρόλους και δεν θα αναπτυχθούν πραγματικά στα Στενά.

Υπάρχουν τουλάχιστον δύο αεροπλανοφόρα των ΗΠΑ στην περιοχή, των οποίων τα αεροπορικά μέσα θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν πάνω από τα Στενά.

Κάθε ένα από αυτά τα αεροπλανοφόρα έχει περίπου 5.000 άτομα πλήρωμα