Η καρδιά της ψηφιακής καινοτομίας χτύπησε δυνατά στις εγκαταστάσεις του Αθήνα Metropolitan Expo, όπου κατά την τρίτη ημέρα της διεθνούς έκθεσης BEYOND 2026, αποδείχθηκε περίτρανα πως η χώρα μας διεκδικεί με αξιώσεις τον δικό της χώρο στον ευρωπαϊκό τεχνολογικό χάρτη. Κεντρικό σημείο αναφοράς των εργασιών αποτέλεσε η εκτενής θεματική συζήτηση με τίτλο «Περιφέρεια Κεντρικής Μακεδονίας: Στρατηγικές Συνεργασίες με Κυβερνητικούς Φορείς για την Έρευνα και την Καινοτομία». Τον ρόλο του κεντρικού συντονιστή και moderator της εκδήλωσης ανέλαβε ο Αντιπεριφερειάρχης Ψηφιακής Διακυβέρνησης της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας Νίκος Τζάλλας, ο οποίος έθεσε με σαφήνεια τον στρατηγικό ορίζοντα της ημέρας. Μέσα από την εναρκτήρια ομιλία του, υπογράμμισε τον φιλόδοξο στόχο μετασχηματισμού της χώρας σε έναν ισχυρό ερευνητικό κόμβο στον τομέα των μοριακών δομών και της βιοπληροφορικής.
Στο πλαίσιο αυτό εξήρε την άριστη συνεργασία με το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης και υπογράμμισε τη ζωτική σημασία των συμπράξεων με τεχνολογικούς κολοσσούς για την παροχή υπολογιστικής ισχύος. Προλογίζοντας το πάνελ, ο κ. Τζάλλας έκανε ειδική μνεία στις συνέργειες με τη Microsoft, η οποία όπως ανέφερε «αποτελεί βασικό σύμμαχο τους σε αυτή την αλυσίδα της εγχώριας καινοτομίας».
Ο θεμέλιος λίθος αυτής της τεχνολογικής αφύπνισης βρίσκεται στις υποδομές, γεγονός που αποτυπώθηκε με απόλυτη σαφήνεια στις τοποθετήσεις των στελεχών του ΕΔΥΤΕ.
Ο κ. Δημήτρης Κατσιάνης Αναπληρωτής Πρόεδρος ΔΣ Εθνικού Δικτυού Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας (ΕΔΥΤΕ Α.Ε. - GRNET S.A), ανέλυσε εκτενώς το πώς η Ελλάδα υπήρξε από τις ελάχιστες χώρες που προσέφεραν δωρεάν υπολογιστικούς πόρους σε ακαδημαϊκά ιδρύματα, καλύπτοντας ένα τεράστιο κενό. Παίρνοντας τη σκυτάλη ο Διευθυντής Έρευνας και Ανάπτυξης του ΕΔΥΤΕ Πάνος Λουρίδας, παρουσίασε έναν εντυπωσιακό απολογισμό του προγράμματος, το οποίο περιέγραψε χαρακτηριστικά ως «μάνα εξ ουρανού» για τους επιστήμονες. Η εξασφάλιση αυτών των πόρων λειτούργησε καταλυτικά ανοίγοντας τον δρόμο για την ανάπτυξη των πρώτων εγχώριων γλωσσικών μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης, όπως τα «Meltemi» και «Krikri», και προετοιμάζοντας το έδαφος για τον νέο εθνικό υπερυπολογιστή «Δαίδαλος». Ανέλυσε παράλληλα τις ευρύτερες προκλήσεις για το μέλλον της εργασίας και τις σύγχρονες τάσεις στον τομέα της πληροφορικής.
Η μετάβαση από τη θεωρία των υποδομών στην πρακτική εφαρμογή αναδείχθηκε στη συνέχεια μέσα από τις παρουσιάσεις κορυφαίων επιστημόνων. Ο Κωνσταντίνος Κεχαγιάς Google Developer Expert, παρουσίασε στο κοινό τον «AlphaFold Agent», έναν καινοτόμο ψηφιακό βοηθό που διευκολύνει τους ερευνητές -ακόμα και εκείνους χωρίς υπόβαθρο πληροφορικής- στην αποκωδικοποίηση των πρωτεϊνών.
Ξεχωριστό ενδιαφέρον παρουσίασε η τοποθέτηση του Μιχαήλ Αϊβαλιώτη ακαδημαϊκού και ερευνητή ΑΠΘ, ο οποίος έδωσε έμφαση στην εκπαιδευτική και πρακτική διάσταση των νέων τεχνολογιών στην επιστήμη της βιολογίας. Δηλώνοντας χαρακτηριστικά λάτρης της έρευνας των πρωτεϊνών, εξήγησε με γλαφυρό τρόπο πώς η επιστήμη περνά πλέον από τις «στατικές» απεικονίσεις του παρελθόντος στη δυναμική, «κινηματογραφική» κατανόηση της μοριακής λειτουργίας χάρη σε μοντέλα όπως το AlphaFold 3. Ο κ. Αϊβαλιώτης ανέδειξε τη ραγδαία ενσωμάτωση του εργαλείου αυτού στην ακαδημαϊκή πραγματικότητα, υπογραμμίζοντας πως μέσα σε ελάχιστους μήνες εκπαιδεύτηκαν πάνω από 500 προπτυχιακοί και μεταπτυχιακοί φοιτητές. Όπως ανέφερε διεπιστημονικές ομάδες νέων φοιτητών αξιοποιούν ήδη την πλατφόρμα για τον σχεδιασμό νέων οργανομεταλλικών ενώσεων ικανών να στοχεύσουν ογκογόνες πρωτεΐνες όπως η KRAS αλλά και για τη μελέτη αντιγηραντικών ουσιών, επιβεβαιώνοντας τον καταλυτικό ρόλο των υπολογιστικών υποδομών στη δημιουργία της επόμενης γενιάς ερευνητών.
Τη δυναμική του AlphaFold υπογράμμισε αμέσως μετά και ο Στέλιος Καρόζης Ερευνητής στο ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος», εξηγώντας πώς η πλατφόρμα ενσωματώνεται πλέον ενεργά στα ακαδημαϊκά προγράμματα, επιτρέποντας σε φοιτητές να σχεδιάζουν νέες θεραπείες για ογκογόνες πρωτεΐνες. Η περιήγηση στις ερευνητικές εξελίξεις συνεχίστηκε με τον Φώτη Ψωμόπουλο από το ΙΝΕΒ/ΕΚΕΤΑ, ο οποίος εστίασε στη χρήση της μηχανικής μάθησης για τον μαζικό έλεγχο φαρμακευτικών ουσιών και ολοκληρώθηκε με τον Μίνωα Ματσούκα Επίκουρο Καθηγητή στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής, που περιέγραψε τον ρόλο της υπολογιστικής χημείας στην ανακάλυψη ενώσεων ικανών να αντιστρέψουν την κυτταρική γήρανση.
Σε αυτό το δυναμικό ερευνητικό οικοσύστημα η γυναικεία επιστημονική ηγεσία διαδραματίζει καθοριστικό ρόλο, κάτι που αναδείχθηκε μέσα από την εμπεριστατωμένη και άκρως ανθρωποκεντρική ομιλία της Θεοδώρας Κατσίλα Κύριας Ερευνήτριας και Επιστημονικά Υπεύθυνης στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών. Η κα Κατσίλα καθήλωσε το ακροατήριο παρουσιάζοντας το έργο της ομάδας της γύρω από την πλατφόρμα IN3-Structure, αποδεικνύοντας πώς η μεταφραστική έρευνα δίνει απαντήσεις στις προκλήσεις της κοινωνίας. Η ερευνήτρια εξήγησε τον σύνθετο μηχανισμό επαναστόχευσης υφιστάμενων φαρμάκων αποκαλύπτοντας την κλινική επιτυχία της χρήσης της σιταγλιπτίνης (ενός ευρέως γνωστού αντιδιαβητικού) ως μιας νέας, ελπιδοφόρας θεραπείας για το «πολύμορφο γλοιοβλάστωμα» (πρωτοπαθής κακοήθης όγκος του εγκεφάλου), με απώτερο σκοπό τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ογκολογικών ασθενών.
Η πλούσια σε θεματολογία ημέρα κορυφώθηκε με ένα νευραλγικό πάνελ συζήτησης με αντικείμενο την εγχώρια καλλιέργεια της τεχνητής νοημοσύνης.
Υπό τον συντονισμό του κ. Πάνου Λουρίδα, οι κ.κ. Βασίλης Κατσούρος (Διευθυντής στο Ινστιτούτο Επεξεργασίας του Λόγου του ΕΚ Αθηνά), Αφροδίτη Σεβαστή (Διευθύνουσα Σύμβουλος της Pharos A.E. - Ελληνικό Εργοστάσιο Τεχνητής Νοημοσύνης) και Στέλιος Καρόζης, Ερευνητής Γ’ ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος», άνοιξαν τον φάκελο της γεωπολιτικής της τεχνολογίας. Στον απόηχο των πρόσφατων αμερικανικών αποφάσεων που απαγορεύουν τη χρήση προηγμένων μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης σε μη Αμερικανούς πολίτες, οι συνομιλητές υπογράμμισαν τον επιτακτικό χαρακτήρα της απόκτησης ευρωπαϊκής τεχνολογικής ανεξαρτησίας. Συμφώνησαν δε, ότι η διέξοδος για την Ευρώπη και την Ελλάδα δεν κρύβεται στον ανταγωνισμό των δισεκατομμυρίων με τις ΗΠΑ αλλά στη στοχευμένη μεταφορά της τεχνογνωσίας από τα ερευνητικά κέντρα στην πραγματική οικονομία, παρέχοντας αξιόπιστες, εφαρμοσμένες και προσιτές λύσεις για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.
Πάνος Οπλοποιός
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου